Ten artykul jest przetlumaczony z jezyka angielskiego. Aby przeczytac oryginal odwiedz:
http://www.asbah.org/ventriculo.html
Serdecznie dziekuje Association of Spina Bifida and Hydrocephalus za pozwolenie przedruku ponizszego artykulu.
Ponowne odkrywanie kola lub wentrykulostomia komory trzeciej
Dr. Michael Vloeburgh
Senior wykladowca na Neurochirurgii Pediatrycznej i Honorowy Konsultant Neurochirurg Pediatra
Queens Medical Center, Uniwersytet w Nottingham
Po co od poczatku wymyslac kolo? Nie stalo sie przeciez nic zlego ze starym. To stwierdzenie moze byc prawda w wypadku kola, ale nie, kiedy w gre wchodzi leczenie wodoglowia. Dopiero w latach szescdziesiatych rozwoj wszczepow umozliwil leczenie wodoglowia, a zakladanie zastawek (odprowadzanie plynu z mozgu do klatki piersiowej, serca albo - najczesciej - brzucha przez rurke silikonowa) stalo sie zwyczajna procedura dla neurochirurgow i innych lekarzy. Oprocz technicznych postepow w strukturze i ksztalcie zastawki, koncept jest ciagle taki sam. Problemy zwiazane z zastawka rowniez sie nie zmienily. Zastawki nadal psuja sie mechanicznie, zatykaja sie, czasem odsaczaja za duzo plynu mozgowego i powoduja infekcje. W niewielkim stopniu mozna usprawnic ich dzialanie i gdyby zastawki byly urzadzeniami kuchennymi, producenci dawno wycofaliby je z rynku.
Endoskopowa wentrykulostomia komory trzeciej jest alternatywa. Ta stara metoda (wprowadzona do praktyki na poczatku XX wieku) zostala porzucona z powodu bardzo powaznych komplikacji zwiazanych ze slaba anastezja i nieodpowiednim wyposazeniem medycznym. Postep techniczny w optyce, elektronice, manipulacji zdjec uczynily endoskopie (ktora znaczy: ogladanie wewnatrz czegos) dostepna dla wszystkich dziedzin medycyny. W latach osiemdziesiatych instrumenty endoskopowe byly budowane z mysla o neurochirurgii i dzieki temu znajdowano dla nich coraz wiecej zastosowan. Obecnie, na naszym oddziale w klinice, przeprowadza sie tygodniowo od dwoch do trzech operacji neuroendoskopowych - przewaznie aby leczyc wodoglowie, ale tez w wypadku guzow.
Wentrykulostomia endoskopowa, ktora polega na otwarciu "podlogi" mozgu przy uzyciu miniaturowego teleskopu, byla jednym z pierwszych sposobow stosowania endoskopii. Dzieki budowie komor mozgowych, szczegolnie w wypadku wodoglowia, mozna kierowac cewnikiem endoskopowym od czubka czaszki przez mozg az do podstawy mozgu. Podstawa mozgu jest bardzo cienka i moze byc otworzona przy uzyciu lasera lub innych narzedzi tnacych. Naciecie umozliwia odpyw plynu z mozgu wzdluz naturalnej obwodnicy. Komplikacje zwiazane z ta procedura sa male, dzialan ubocznych jest niewiele, nie moze dojsc do odplywu zbyt duzej ilosci plynu czy blokady, ryzyko infekcji jest bardzo male i najwazniejsze, ze nie ma obcego materialu zostawionego w ciele, ktory moze spowodowac komplikacje w przyszlosci.
Sukces tego zabiegu zalezy od przyczyny wodoglowia. W przypadku wodoglowia wrodzonego lub jezeli naturalny odplyw plynu mozgowego jest zablokowany przez guz sukces operacji jest 85%; w wypadku wodoglowia spowodowanego infekcja (zapalenie opon) lub krwawieniem w mozgu, sukces operacji jest 50%. Srednio, wentrykulostomia endoskopowa udaje sie w dwoch trzecich przypadkow. Przewaga polega na tym, ze gdy wentryklostomia funkcjonuje prawidlowo i nie dopuszcza do wodoglowia, nie ma potrzeby przeprowadzania dalszych operacji. Wentrykulostomia, jezeli sie uda, jest jednorazowym zabiegiem z permanentnym rezultatem. Obecnie leczymy ta metoda coraz wiecej pacjentow z komplikacja zastawek. Powodzenie operacji jest srednio takie same. Zastawka nie wyklucza leczenia endoskopowego.
Jest to korzystna metoda w porownaniu z klasyczna metoda leczenia wodoglowia, jaka jest wszczepianie zastawki, poniewaz 70% zastawek przestaje prawidlowo dzialac w ciagu 10 lat, a dzieci wymagaja srednio wymiany zastawki od pieciu do szesciu razy, zanim osiagna wiek dorosly. Obecnie oferujemy leczenie endoskopowe we wszystkich nowych wypadkach wodoglowia i przy kazdej blokadzie zastawki.
Co sie stanie, jezeli leczenie endoskopowe nie dziala? Srednio u jednej trzeciej pacjentow ta operacja nie pomoze na wodoglowie. U tych pacjentow jedynym sposobem, aby ulzyc wodoglowiu, pozostaje zalozenie zastawki. Wentrykulostomia nie ma zadnego wplywu na zalozenie zastawki. Obecnie nie ma sposobu, aby przewidziec, ktory pacjent bedzie mpgl skorzystac z wentrykulostomii, wiec musimy byc szczerzy i tylko po dlugiej i informujacej dyskusji z rodzicami przeprowadzamy te operacje.
Niestety, nie mozemy wziac "premii" za wynalezienie operacji czy urzadzen medycznych, ale mozemy powiedziec, ze powtornie wynalezlismy kolo, ale w tym sensie, ze odkrylismy stary zabieg lecz przy uzyciu nowej technologii ulepszylismy go.
Ten artykul ukazal sie po raz pierwszy w "Hydrocephalus Network News".
Kilka dodatkowych uwag od tlumacza
Masz uwagi i komentarze?
Napisz do: Kaliny